Temat lutego
Poznaj zmiany w CIT, PIT i VAT oraz UoR obowiązujące w 2012 r.
Jak zawsze nowy rok oznacza nowe przepisy i choć zmian nie było tak dużo jak w poprzednim roku, warto je przeanalizować. Sprawdź, na jakie zagadnienia należy zwrócić uwagę, ujmując zdarzenia gospodarcze i dokonując rozliczeń w 2012 roku. Poniżej prezentujemy najważniejsze zmiany w przepisach.
PIT/CIT
Przychody z innych źródeł PIT
Zmieniona została definicja przychodów z innych źródeł. Od 2012 r. przychodami z innych źródeł są oprócz dotychczasowych:
- kwot wypłaconych po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych,
- zasiłków pieniężnych z ubezpieczenia społecznego,
- alimentów,
- stypendiów, dotacji (subwencji) innych niż wymienione w art. 14,
- dopłat, nagród i innych nieodpłatnych świadczeń nienależących do przychodów określonych w art. 12–14 i 17 updof ,
- przychodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach także
- kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego.
Do poboru zaliczek miesięcznych od nowych dochodów, jako płatnicy, są dodatkowo obowiązane instytucje finansowe, o których mowa w art. 34a ust. 3 ustawy z 20 kwietnia 2004 r. (Dz.U. nr 116, poz. 1205 z późn. zm.). Są oni płatnikami zaliczek od środków wypłacanych zgodnie z art. 34a ust. 3 tej ustawy. Obliczają oni i pobierają zaliczkę od tych przychodów, stosując najniższą 18% stawkę podatkową.
W przypadku jednorazowej wypłaty środków zgromadzonych na indywidualnym koncie zabezpieczenia emerytalnego, na wniosek oszczędzającego, instytucja finansowa nie pobiera zaliczki na podatek dochodowy. Jest ona jednak obowiązana w terminie do końca lutego, po upływie roku podatkowego, sporządzić i przekazać podatnikowi oraz naczelnikowi urzędu skarbowego właściwemu według miejsca zamieszkania podatnika, a w przypadku podatnika, o którym mowa w art. 3 ust. 2a, naczelnikowi urzędu skarbowego właściwemu w sprawach opodatkowania osób zagranicznych imienne informacje sporządzone według ustalonego wzoru.
Nowa możliwość obniżenia dochodu
Wpłaty na indywidualne konto zabezpieczenia emerytalnego dokonane przez podatnika w roku podatkowym, do wysokości określonej w przepisach o indywidualnych kontach zabezpieczenia emerytalnego, mogą być odliczane od dochodu w zeznaniu rocznym i to zarówno wtedy, gdy podatnik rozlicza się wg skali, jak i podatkiem liniowym. Wysokość tych wpłat ustalać się będzie na podstawie dokumentów stwierdzających ich poniesienie.
Nowe zwolnienia
Z kolei zwolnieniem z podatku dochodowego objęto (art. 21 ust. 1 pkt 58b) wypłaty transferowe środków zgromadzonych przez oszczędzającego na indywidualnym koncie zabezpieczenia emerytalnego:
- pomiędzy instytucjami finansowymi prowadzącymi indywidualne konta zabezpieczenia emerytalnego,
- na indywidualne konto zabezpieczenia emerytalnego osoby uprawnionej, po śmierci oszczędzającego,
- w postępowaniu likwidacyjnym lub upadłościowym na indywidualne konto zabezpieczenia emerytalnego oszczędzającego.
Przychody kapitałowe – rachunek zbiorczy i skutki jego wprowadzenia
Do obowiązujących przepisów zostało również wprowadzone nowe pojęcie rachunku zbiorczego. Jest to rachunek zbiorczy w rozumieniu ustawy z 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi, czyli prowadzone w ramach depozytu papierów wartościowych lub systemu rejestracji papierów wartościowych prowadzonego przez Narodowy Bank Polski rachunki, na których mogą być rejestrowane zdematerializowane papiery wartościowe nienależące do osób, dla których rachunki te są prowadzone, ale należące do innej osoby lub osób (rachunki zbiorcze).
Podmiot prowadzący rachunek zbiorczy, na żądanie osób uprawnionych z papierów wartościowych zapisanych na rachunku zbiorczym, w celu umożliwienia złożenia przez nie wniosku o stwierdzenie nadpłaty w podatku dochodowym, wydaje zaświadczenie, w którym podaje:
- wysokość dochodu (przychodu) przekazanego posiadaczowi rachunku zbiorczego;
- wysokość pobranego podatku;
- datę osiągnięcia i przekazania dochodu oraz pobrania podatku.
Skutki tych regulacji wprowadzono do ustaw podatkowych (od osób fizycznych i od osób prawnych, jednak ich szczegółowy opis zamieścimy w osobnym opracowaniu).
Zmiany dotyczące FGŚP
W ustawie pdof tam, gdzie dotychczas przepisy mówiły wyłącznie o Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, regulacje dotyczą świadczeń pieniężnych wypłacanych z Funduszu Pracy lub z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Dotyczy to w szczególności:
- oświadczenia składanego pracodawcy o braku otrzymywania określonych świadczeń, które uprawnia płatnika do pomniejszenia zaliczki miesięcznej o 46,33 zł (art. 32 w ust. 3 pkt 4),
- sposobu obliczania zaliczek przez organy rentowe od m.in. rent, emerytur, świadczeń przedemerytalnych (art. 34 w ust. 4 w pkt 2 lit. d),
- poboru zaliczek przez wojewódzkie urzędy pracy – od świadczeń wypłacanych z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych zamiast jak dotychczas biura terenowe FGŚP (art. 35 w ust. 1 pkt 3a).
Powyższe zmiany wprowadziła ustawa z 19 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2011 r. nr 197, poz. 1170).
Utrata prawa do zwolnienia z wpłaty zaliczek w trakcie roku
Ponadto zmiany updof i updop zakładają, iż podatnicy, którzy utracili prawo do zwolnienia z wpłacania zaliczek w drugim (ewentualnie trzecim roku) działalności w roku podatkowym, w którym korzystają z tego zwolnienia – są obowiązani do wpłacenia należnych zaliczek od dochodu osiągniętego od początku roku, w terminie do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym utracili prawo do zwolnienia, chyba że przed upływem tego terminu złożyli zeznanie o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) w roku podatkowym, w którym korzystali ze zwolnienia, i zapłacili podatek na zasadach określonych w art. 45 updof (lub art. 27 pdop); w tych przypadkach nie nalicza się odsetek za zwłokę od zaległości z tytułu tych zaliczek (art. 44 ust. 7i updof i art. 25 ust. 16 updop).
Dotychczas byli oni jedynie obowiązani do wpłacenia należnych zaliczek od dochodu osiągniętego od początku roku, w terminie do 20. dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym utracili prawo do zwolnienia; w tym przypadku nie naliczano odsetek za zwłokę od zaległości z tytułu tych zaliczek.
Różnice kursowe
Od 1 stycznia 2012 r. przy obliczaniu różnic kursowych zrealizowanych uwzględniać będziemy kursy faktycznie zastosowane w przypadku sprzedaży lub kupna walut obcych oraz otrzymania należności lub zapłaty zobowiązań. W pozostałych przypadkach, a także gdy do otrzymanych należności lub zapłaty zobowiązań nie jest możliwe uwzględnienie faktycznie zastosowanego kursu waluty w danym dniu, powinieneś zastosować kurs średni ogłaszany przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego ten dzień. Jest to wynik nowelizacji na podstawie ustawy z 1 lipca 2011 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U. z 2011 r. nr 178, poz. 1059). Nie będzie już zatem wątpliwości – w przypadku otrzymania wpływu środków na rachunek walutowy należy je przeliczyć wg kursu średniego NBP (art. 24c ust. 4 updof i art. 15a ust. 4 updop). Ponadto podatnicy podatku dochodowego rozliczający różnice kursowe metodą rachunkową uzyskali możliwość sukcesji tej metody w razie połączenia lub podziału podmiotów, dokonywanych na podstawie odrębnych przepisów. W przypadku gdy podmiot przejmowany lub dzielony stosował metodę ustalania różnic kursowych tzw. metodą rachunkową, to podmioty powstałe w wyniku podziału lub połączenia oraz podmioty, które przejęły całość lub część innego podmiotu na skutek tych zdarzeń, z wyjątkiem podmiotu przejmującego przy podziale przez wydzielenie, mają prawo do rezygnacji ze stosowania tej metody, niezależnie od upływu czasu jej stosowania. W takim przypadku podmiot ma obowiązek zawiadomić o tej rezygnacji, w formie pisemnej, właściwego naczelnika urzędu skarbowego, w terminie 30 dni od daty dokonanego połączenia lub podziału.
Zmiany w sposobie rozliczania ostatniej zaliczki w 2012 r.
O tej zmianie wiedzieliśmy najwcześniej. Pierwotnie miała już wejść w życie w 2010 roku, ale ze względu na zbyt późne opublikowanie i zmianę obowiązuje dopiero od 2012 r. A w praktyce będzie dla podatników prowadzących działalność gospodarczą istotna dopiero pod koniec tegoż roku. Na mocy ustawy z 6 listopada 2008 r. o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2008 r. nr 209, poz. 1316) zmienione zostały przepisy w ustawie o podatku dochodowym od osób prawnych i od osób fizycznych w zakresie rozliczania zaliczki za ostatni miesiąc lub kwartał roku obrotowego.
Podatnicy, którzy rozliczają zaliczki na podatek dochodowy co miesiąc, dotychczas musieli zaliczkę na poczet grudnia wpłacać do 20. ostatniego miesiąca roku podatkowego (w przypadku osób fizycznych był to oczywiście dzień 20 grudnia) w wysokości zaliczki za miesiąc 11. W praktyce podatnik, którego rok obrotowy pokrywał się z rokiem kalendarzowym, musiał wpłacać zaliczkę za listopad w podwójnej wysokości do 20 grudnia.
Zgodnie z nowym brzmieniem art. 44 ust. 6 updof i art. 25 ust. 1a updop zaliczkę za ostatni miesiąc roku podatkowego podatnik wpłaca w terminie do 20 stycznia następnego roku podatkowego. Podatnik nie musi wpłacać zaliczki za ostatni miesiąc, jeżeli przed upływem terminu do jej wpłaty złoży zeznanie i dokona zapłaty podatku.
W analogiczny sposób będą rozliczać się podatnicy, którzy wpłacają zaliczki kwartalne. Zaliczkę za IV kwartał roku zamiast w wysokości zaliczki za III kwartał będą obliczać w odniesieniu do ostatnich trzech miesięcy roku obrotowego i wpłacać zamiast do 20 grudnia to do 20 stycznia 2013 r. Chyba że przed tym dniem złożą zeznanie.
Zaliczki płacone w sposób uproszczony
Od 2012 r. art. 44 ust. 6f updof wskazuje, że jeśli podatnik złoży korektę zeznania rocznego, która powoduje zmianę wysokości podstawy obliczenia miesięcznych zaliczek wpłacanych w uproszczonej formie, kwota tych zaliczek ulega zwiększeniu lub zmniejszeniu, odpowiednio do zmiany wysokości podstawy ich obliczenia – jeżeli zeznanie korygujące zostało złożone w urzędzie skarbowym do końca roku poprzedzającego rok, za który zaliczki są płacone w uproszczonej formie albo ulega zwiększeniu lub zmniejszeniu, począwszy od miesiąca następującego po miesiącu, w którym została złożona korekta, odpowiednio do zmiany wysokości podstawy ich obliczenia – jeżeli zeznanie korygujące zostało złożone w roku, za który zaliczki są płacone w uproszczonej formie. Analogicznie na podstawie art. 2 pkt 12 lit. c ustawy zmieniającej będzie brzmiał art. 25 ust. 9 pkt 1 i 2 updop.
Podstawa prawna:
- ustawa z 16 września 2011 r. o zmianie ustawy o obrocie instrumentami finansowymi oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2011 r. nr 234, poz. 1391),
- ustawa z 19 sierpnia 2011 r. o zmianie ustawy ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2011 r. nr 197, poz. 1170),
- ustawa z 1 lipca 2011 r. o zmianie ustawy o PIT oraz ustawy o CIT (Dz.U. z 2011 r. nr 178, poz. 1059).
VAT
Odzież i obuwie dla niemowląt
W związku z wyrokiem Trybunału Sprawiedliwości UE z 28 października 2010 r. Polska nie ma prawa stosować stawki preferencyjnej na odzież i dodatki odzieżowe dla niemowląt oraz obuwie dziecięce. Znika zatem preferencyjna 8% stawka VAT na odzież i dodatki odzieżowe dla niemowląt oraz obuwie dziecięce. Towary te od 2012 r. podlegają stawce podstawowej (23%).
Zwolnienia obowiązujące do 2012 r.
Do dnia 31 grudnia 2011 r. zwolnione od VAT były usługi świadczone przez instytucje gospodarki budżetowej – wyłącznie na rzecz jednostki, która je utworzyła, z wyjątkiem usług wymienionych w poz. 140–153, 174 i 175 załącznika nr 3 do ustawy oraz usług komunikacji miejskiej. Od nowego roku obowiązuje na nie stawka 23%.
Do 31 grudnia 2011 r. stawkę w wysokości 8% stosować można było dla dostawy, wewnątrzwspólnotowego nabycia oraz importu wyrobów medycznych dotyczących in vitro. Po 1 stycznia 2012 r. stawka ta wzrosła do 23%.
Korekta roczna dla podatników wykonujących czynności opodatkowane i zwolnione
Od 1 stycznia 2012 r. w praktyce znalazła zastosowanie zmiana w art. 91 ustawy o VAT mówiąca, iż korekty podatku VAT dokonuje się, nawet jeśli różnica między planowaną a rzeczywistą strukturą sprzedaży, na podstawie której dokonywano odliczenia podatku naliczonego, była mniejsza niż 2 punkty procentowe.
Zmiany limitów
Od 1 stycznia 2012 r. zmienią się też wysokości limitów przeliczane z euro na złote polskie:
- Obrót uzyskany ze sprzedaży towarów i usług, również w wykonaniu umowy komisu, uprawniający podatnika VAT do korzystania ze statusu małego podatnika – 5.324.000 zł (1.200.000 euro).
- Kwota prowizji uzyskana przez podatnika VAT uprawniająca do korzystania ze statusu małego podatnika – 200.000 zł (45.000 euro).
Usługa międzynarodowego przewozu drogowego osób
Opodatkowanie i rozliczanie świadczenia usług okazjonalnego międzynarodowego przewozu osób było w regulacjach polskich dość skomplikowane i podlegało częstym zmianom.
Wprowadzone od 2012 roku zmiany mają to zagadnienie uporządkować i umożliwić podatnikom skorzystanie z uproszczonej procedury. Od 1 stycznia 2012 r. zmienione zostały procedury w zakresie świadczenia usług międzynarodowego przewozu drogowego osób. Dodany rozdział 7a do ustawy o VAT wskazuje, iż ze szczególnej procedury mogą skorzystać podatnicy spełniający łącznie następujące warunki:
- świadczący wyłącznie usługi międzynarodowego przewozu drogowego, polegającego na okazjonalnym przewozie osób autobusami zarejestrowanymi na terytorium państwa członkowskiego innym niż terytorium kraju,
- posiadający siedzibę działalności gospodarczej lub stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej, z którego świadczą te usługi, a w przypadku braku takiej siedziby działalności gospodarczej lub stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej – posiadający stałe miejsce zamieszkania albo zwykłe miejsce pobytu na terytorium państwa członkowskiego innym niż terytorium kraju,
- niekorzystający z możliwości odliczania podatku naliczonego, otrzymania zwrotu tego podatku lub zwrotu różnicy podatku, o której mowa w art. 87 ust. 1 ustawy o VAT.
W przypadku gdy chcą z tej procedury skorzystać, składają zgłoszenie do naczelnika drugiego urzędu skarbowego drogą elektroniczną. Dokonują tego za pomocą aplikacji informatycznej udostępnionej w Biuletynie Informacji Publicznej ministra właściwego do spraw finansów publicznych. Zgłoszenie to powinno zawierać:
- nazwę podatnika,
- jego adres opatrzony kodem pocztowym,
- adres poczty elektronicznej,
- numer identyfikacji podatkowej dla celów podatku od wartości dodanej przyznany mu w państwie członkowskim siedziby działalności gospodarczej lub stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej, z którego świadczy te usługi,
- numer identyfikacji podatkowej dla celów podatku od wartości dodanej w przypadku braku siedziby działalności gospodarczej lub stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej – przyznany mu w państwie członkowskim stałego miejsca zamieszkania albo zwykłego miejsca pobytu,
- informację, że podatnik ten nie został zarejestrowany jako podatnik VAT czynny zgodnie z art. 96 ust. 4 ustawy o VAT.
Po otrzymaniu takiego zgłoszenia naczelnik drugiego urzędu skarbowego nadaje podatnikowi numer identyfikacyjny na potrzeby wykonywanych przez niego na terytorium kraju ww. usług i potwierdza jego zidentyfikowanie jako „podatnika VAT – przewozy okazjonalne” z wykorzystaniem drogi elektronicznej.
Przepisy nakazują oczywiście zawiadomić naczelnika drugiego urzędu skarbowego o wszelkich zmianach danych objętych zgłoszeniem w terminie 7 dni, począwszy od dnia, w którym nastąpiła zmiana. Przewidują także procedurę związaną z wygaśnięciem identyfikacji podatnika na potrzeby ww. usług.
Nowe regulacje nałożyły na tak zidentyfikowanych podatników obowiązek składania drogą elektroniczną do drugiego urzędu skarbowego deklaracji podatkowych na potrzeby rozliczenia podatku z tytułu wykonywania usług w terminie do 25. dnia miesiąca następującego po kwartale, w którym powstał obowiązek podatkowy. Artykuł 134b ust. 2 ustawy określa, co powinna taka deklaracja zawierać, i wskazuje, iż kwoty w deklaracji są wyrażane w złotych polskich (art. 134b ust. 3). Do przeliczania płatności na złote z tytułu świadczenia usług, jeśli odbywały się one w innych walutach niż złoty polski, można wykorzystać zasady zgodne z przepisami celnymi stosowanymi na potrzeby określenia wartości celnej importowanych towarów.
Podatnicy są obowiązani, bez wezwania naczelnika urzędu skarbowego, do obliczenia i wpłacenia na rachunek bankowy drugiego urzędu skarbowego podatku należnego w złotych polskich do 25. dnia miesiąca następującego po kwartale, w którym powstał obowiązek podatkowy.
Z kolei art. 134c przewiduje obowiązki ewidencyjne:
- Podatnicy są obowiązani prowadzić ewidencję w postaci elektronicznej, zawierającą dane niezbędne do określenia przedmiotu i podstawy opodatkowania, wysokości kwoty podatku należnego oraz inne dane służące do prawidłowego sporządzenia deklaracji.
- Ewidencja powinna być udostępniona przez podatnika drogą elektroniczną na każde żądanie naczelnika drugiego urzędu skarbowego.
- Ewidencję należy przechowywać przez okres 5 lat od zakończenia roku, w którym dokonano świadczenia usług.
W związku w tymi regulacjami uaktualniono brzmienie art. 96 ust 14 i art. 96a ustawy o VAT.
I tak na wniosek podatnika świadczącego usługi międzynarodowego przewozu drogowego, polegającego na okazjonalnym przewozie osób autobusami zarejestrowanymi na terytorium państwa członkowskiego innym niż terytorium kraju, posiadającego siedzibę działalności gospodarczej lub stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej, z którego świadczy te usługi, na terytorium państwa członkowskiego innym niż terytorium kraju, a w przypadku braku takiej siedziby działalności gospodarczej lub stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej posiadającego stałe miejsce zamieszkania albo zwykłe miejsce pobytu na terytorium państwa członkowskiego innym niż terytorium kraju, naczelnik urzędu skarbowego jest obowiązany do wydania kopii potwierdzenia zarejestrowania podatnika jako podatnika VAT czynnego w liczbie wskazanej we wniosku. Dotychczas takie zaświadczenia były wydawane na wniosek podatnika świadczącego usługi międzynarodowego przewozu drogowego, polegającego na okazjonalnym przewozie osób autobusami zarejestrowanymi poza terytorium kraju przez podatników mających siedzibę lub stałe miejsce prowadzenia działalności lub miejsce zamieszkania albo pobytu poza terytorium kraju. Rozszerzono i doprecyzowano zatem krąg podmiotów mogących wnioskować o takie zaświadczenie.
Z kolei zgodnie z art. 96a ustawy o VAT w przypadku świadczenia usług międzynarodowego przewozu drogowego, polegającego na okazjonalnym przewozie osób autobusami zarejestrowanymi na terytorium państwa członkowskiego innym niż terytorium kraju, przez podatników posiadających siedzibę działalności gospodarczej lub stałe miejsce prowadzenia działalności gospodarczej, z którego świadczą te usługi, na terytorium państwa członkowskiego innym niż terytorium kraju, a w przypadku braku takiej siedziby działalności gospodarczej lub stałego miejsca prowadzenia działalności gospodarczej posiadających stałe miejsce zamieszkania albo zwykłe miejsce pobytu na terytorium państwa członkowskiego innym niż terytorium kraju, kierujący pojazdem w trakcie wykonywania tych przewozów na terytorium kraju jest obowiązany do:
- posiadania potwierdzenia zarejestrowania tego podatnika jako podatnika VAT czynnego lub kopii takiego potwierdzenia, o której mowa w art. 96 ust. 14 – w przypadku obowiązku złożenia przez podatnika zgłoszenia rejestracyjnego, jeśli podatnik nie korzysta ze szczególnej procedury, albo
- posiadania wydruku potwierdzenia, w przypadku złożenia przez podatnika zgłoszenia, o korzystaniu ze szczególnej procedury – wydruk potwierdzenia identyfikacji jako podatnika VAT – przewozy okazjonalne.
Zmienią się również regulacje w ustawie z 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników (Dz.U. z 2004 r. nr 269, poz. 2681 z późn. zm.) – wskazując, że ci podatnicy, którzy korzystają z opisanej wyżej szczególnej procedury, nie podlegają obowiązkowi ewidencyjnemu (art. 2 ust. 4).
Podstawa prawna:
- rozporządzenie Ministra Finansów z 4 kwietnia 2011 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2011 r. nr 73, poz. 392),
- ustawa z 9 czerwca 2011 r. o zmianie ustawy o podatku od towarów i usług, ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników oraz ustawy o transporcie drogowym (Dz.U. z 2011 r. nr 134, poz. 780).
UoR
Od 1 stycznia 2012 r. zaczyna obowiązywać ustawa z 16 września 2011 r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców. Ustawa ta zawiera zmiany dotyczące kilku różnych ustaw, a wśród nich ustawy o rachunkowości. Zmiany te dotyczą głównie (art. 69 i 70 uor):
- zniesienia obowiązku publikacji sprawozdań finansowych w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski B” dla jednostek, które składają sprawozdania finansowe do KRS,
- zastąpienie obowiązku publikacji sprawozdań finansowych wraz z towarzyszącymi dokumentami w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski B” obowiązkiem publikacji w ogólnokrajowym dzienniku urzędowym „Monitor Sądowy i Gospodarczy” dla jednostek nieobjętych przepisami KRS,
- zmiana w zakresie obowiązku składania do KRS sprawozdań finansowych i innych dokumentów instytucji kredytowych i finansowych.
Obowiązek składania rocznego sprawozdania finansowego dotyczy jednostek wpisanych do KRS. Nie dotyczy natomiast jednostek objętych przepisami ustawy o rachunkowości, których wpis do KRS nie obowiązuje (spółek cywilnych osób fizycznych, osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą).
Wpisy do tego KRS podlegają obowiązkowi ogłoszenia w Monitorze Sądowym i Gospodarczym, który jest przeznaczony do zamieszczania obwieszczeń lub ogłoszeń (art. 13 ustawy o KRS). Wpisy te są przekazywane do Biura do Spraw Wydawania Monitora Sądowego i Gospodarczego przez Centralną Informację KRS bezpośrednio po ich dokonaniu (§ 2 ust. 1 rozporządzenia w sprawie organizacji, sposobu wydawania i rozpowszechniania oraz podstawy ustalania ceny numerów Monitora Sądowego i Gospodarczego i wysokości opłat za zamieszczenie w nim ogłoszenia lub obwieszczenia). Ogłoszenie w Monitorze Polskim B wiąże się z wniesieniem opłaty wynoszącej w 2011 r. 770,70 zł brutto za 1 stronę. Natomiast złożenie do KRS sprawozdania finansowego wraz z towarzyszącymi dokumentami, jak również opublikowanie w Monitorze Sądowym i Gospodarczym wzmianki o ich umieszczeniu w KRS wiąże się z wniesieniem przez jednostkę jednej opłaty w wysokości 250 zł (§ 8 ust. 1 pkt 2 ww. rozporządzenia)
Wprowadzona zmiana pozwoli zatem na zmniejszenie kosztów jednostek ponoszących dotychczas opłaty za ogłaszanie sprawozdań finansowych.
Zmieniono także art. 4 ust. 3 pkt 7 uor i teraz rachunkowość jednostki obejmuje między innymi poddanie badaniu, składanie do właściwego rejestru sądowego, udostępnianie i ogłaszanie sprawozdań finansowych w przypadkach przewidzianych ustawą (dotychczas tylko poddanie badaniu i ogłoszenie sprawozdań finansowych w przypadkach przewidzianych ustawą). Nadano także nowe brzmienie tytułowi rozdziału 7 uor „Badanie, składanie do właściwego rejestru sądowego oraz udostępnianie i ogłaszanie sprawozdań finansowych”.
Wszystkie te zmiany wchodzą w życie od 1 stycznia 2013 r. (art. 29 ustawy o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców). Od 1 stycznia 2012 r. uległy zmianie dane, które w celach informacyjnych zamieszcza na stronie internetowej urząd obsługujący ministra właściwego do spraw finansów publicznych dotyczący wykazu osób, które uzyskały certyfikat księgowy (art. 76g ust. 2 uor). Dotychczas podawano imiona i nazwiska, nr certyfikatu oraz PESEL, a od 2012 roku nie będzie podawany PESEL certyfikowanych księgowych.
Podstawa prawna:
- § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 15 kwietnia 1996 r. w sprawie organizacji, sposobu wydawania i rozpowszechniania oraz podstawy ustalania ceny numerów Monitora Sądowego i Gospodarczego i wysokości opłat za zamieszczenie w nim ogłoszenia lub obwieszczenia (Dz.U. nr 45, poz. 204 ze zm.),
- art. 69, art. 70, art. 76g ustawy z 29 września 1994 r. o rachunkowości (tekst jedn.: Dz.U. z 2009 r. nr 152, poz. 1223 ze zm.),
- art. 4 ustawy z 16 września 2011 r. o redukcji niektórych obowiązków obywateli i przedsiębiorców (Dz.U. nr 232, poz. 1378).
Autorzy: Katarzyna Trzpioła – VAT, CIT, PIT
wykładowca UE wydziału Zarządzania
Ewa Ostapowicz UoR
ekonomistka












